SSS - Sıkça Sorulan Sorular

Tasarlanmış çözümler sıcaklık

Elektrikli termometreler kalibre edilebilir mi?

Rezistanslı termometreleri (örneğin ölçüm elemanları) kalibre etmek mümkün değildir.
Elektronik termometreler normal olarak bir ölçüm aletine veya değerlendirme ünitesine bağlı oldukları için sadece bütün ölçüm zincirini kalibre etmek mümkün olacaktır. Fakat ölçüm elemanları tasarım testi sertifikalı bir teste tabi tutulabilirler. Kullanım aralığı: örneğin, mineral yağ metreler için rezistanslı termometreler…


Tip U ve L termokuplla (DIN 43710), Tip T ve J termokupl (DIN IEC 60584) birbirlerinin yerine kullanılabilir mi?

Hayır. T ve J tipi termo elemanları ölçüm hatalarına yol açabilecek farklı bir voltaj karakteristiğine sahiptirler. U ve L tipi termo elemanları yalnızca eski kurulumlarda değişim parçaları olarak teslim edilmelidirler. Yeni tesis kurulumları için bunlara artık müsaade edilmemektedir.

Direnç termometreler nasıl çalışır?

Bir rezistanslı termometre sensörünün elektriksel direnci sıcaklık ile değişmektedir. EN 60751 (2009-05) uygunluğunda ölçüm rezistörlerinin direnci yükselen sıcaklık ile arttığı için onu PTC (Pozitif Sıcaklık Katsayısı) olarak ifade etmekteyiz. Pt100 veya Pt1000 ölçüm rezistörleri normal olarak endüstriyel uygulamalar için kullanılmaktadır. EN 60751 temelli termometreler DIN 43735’ te tanımlanmışlardır.

WIKA-Pt100 probu için izin verilen titreşim yükü ne kadardır?

Standart WIKA ölçüm elemanı 3g’ ye (genişlik) kadar kullanıma olanak sağlar. Bu da DIN EN 60751’ e uygun olarak (58.86 m/s^2) 6 g yüklemeye, tepeden tepeye, denk gelmektedir. EN 60751’ de yalnızca 20-30 m/s^2 tepeden tepeye belirtilmiştir (1 g = 9.81 m/s^2). Titreşim dirençli tasarım 20 g tepeden tepeye kadar olan için uygundur. Talep üzerine 50 g’ye kadar olan özel tasarımlar da mümkündür. (Yukarıda verilen değerler her zaman doğrudan ölçüm rezistöründeki titreşim yüküne atfedilmektedir.)

Doğruluk sınıfları nasıl hesaplanır?

Herbir DIN EN 60751 Noktası 5.1.3 °C Tablo 3
Sınıf AA ± (0,1+0,0017 * t)
Sınıf A ± (0,15+0,002 * t)
Sınıf B ± (0,3+0,005 * t)
Sınıf C ± (0,6+0,01 * t)

Pt 100'e yerleşik, 2-telli bağlantıda iç telleri bakır olan bir MI kablo ile iç kutup direncine bağlı olarak oluşan ölçüm hatası ne büyüklüktedir?

D=3 mm : 0.28 Ohm/m = 0.7 K/m (Ölçüm hatası)
D=6 mm : 0.1 Ohm/m = 0.25 K/m (Ölçüm hatası)
(D= MI kablosunun harici çapı)

MI kablonun duvar kalınlığı ne kadardır?

Çoğu üretici, MI kablosunun dış çapının %10’ una denk gelen minimum duvar kalınlığı vermektedir.

2-, 3-, ve 4- telli devre ne demektir?

Ölçüm rezistörünün (örneğin bir Pt100) birlikte bağlandığı tellerin sayısını ifade ederler. En basit 2-tel bağlantı ile kablo direnci ölçüm sonuçlarını yanıltırken bu negatif etki 3- veya 4-tel bağlantıda telafi edilebilmektedir ve böylece ölçüm doğruluğu düzeltilmektedir.

Mineral yalıtımlı kablo nedir?

Rezistanslı termometreler için mineral yalıtımlı kablolar oldukça yoğun magnezyum oksit içerisine gömülmüş ve mesela 1.4571 paslanmaz çelikten yapılmış muhafaza boru kılıflı bir veya daha fazla bakır telden oluşmaktadır. Termo elemanları için bakır teller yerine termo eleman tipine uygun termo eleman kabloları kullanılmaktadır. Termo elemanları için en uygun standart kılıf malzemesi Inconel 2.4816’dır.


Callendar-van-Dusen-katsayıları nedir ve nasıl hesaplanır?

Bir platin ölçüm rezistörünün gerçek özelliğinin polinomiyal fonksiyonunu ifade etmek için Callendar-van-Dusen- katsayıları kullanılmaktadır. Bu bir transmitterde saklanabilir ve böylelikle bütün ölçüm zincirinin doğruluğunu arttırır. 0 °C üzerindeki sıcaklık aralıklarında Callendar-van-Dusen-denklemini hesaplayabilmek için 0 °C’deki direnç ve diğer iki test sıcaklığı karşılaştırılmalı ölçümlerle bir araya getirilir. Böylelikle a ve b sabitleri hesaplanır. Negatif sıcaklık aralıkları için d sabitini belirlemek bakımından diğer bir test sıcaklığı için ölçülen değerin dâhil edilmesi gerekmektedir. Fakat herhangi birisi platin ölçüm rezistörünün karakteristik eğrisini matematiksel olarak DIN EN 60751 uygunluğunda polinom denklemini A, B ve C (ayrıca WIKA veri sayfası IN 00.17, sayfa 4’ e bakınız)  sabitleri ile kullanarak da ifade edebilir ve ayrıca 3 test sıcaklığı (veya t < 0 ° C ‘de 4) ölçümlerinden hesaplamalarla bunları belirleyebilir. Benzer olarak bir kişi A, B ve C sabitlerini Callendar - van Dusen sabitlerine dönüştürebilir.

Belirtilen sıcaklık sınıfları ne anlama gelir?

Tutuşma sıcaklığı bir yanıcı gaz karışımının bir alevle, sıcak bir yüzeyde veya başka bir şekilde meydana gelen bir kıvılcımla tutuşabileceği en düşük sıcaklıktır. Gazlar ve buharlar yüzey sıcaklıkları karışım sıcaklıklarından daima düşük olması gereken Sınıflara ayrılmışlardır. (T1 > 450 °C, T2 > 300 °C, T3 > 200 °C, T4 > 135 °C, T5 > 100 °C, T6 > 85 °C).

Patlama koruma sınıflarında belirtilen Zone ne anlama gelir?

Gazlar:
Bölge 0 (Kategori 1): Kalıcı veya uzun dönemli patlama tehlikesi
Bölge 1 (Kategori 2): Zaman zaman oluşan tehlikeli atmosfer
Bölge 2 (Kategori 3): Sadece nadiren meydana gelen ve bu durumda kısa süreli patlayıcı atmosfer

Tozlar:
Aynı anlamlarla Bölgelere 20, 21, 22

Interkristal korozyon ne anlama gelir?

IC (Tane Sınırı Korozyonu) uygun koşullarda çoğu alaşımda meydana gelen bir aşınma şeklidir. “Tane Parçalanması” veya “Krom Tüketme” olarak ta bilinmektedir. Aşınma tane sınırları boyunca meydana gelmektedir. Krom alaşımlı çeliklerde malzeme içerisinde bulunan krom, krom karbür oluşturmak için karbon ile ısınmada (genellikle kaynak esnasında) birleşir. Böylece krom ısıtılan bölgede aşınma koruması (pasif katman oluşumu) için artık uygun değildir. Bu özellikle yüksek karbonlu çeliklerde meydana gelmektedir. 1.4571 (AISI 316Ti) gibi aşınma dirençli çelikler ile karbonunun titanyum ile veya niyobyumun niyobyuma veya titanyum karbürüne bağlanması veya karbon içeriğinin düşürülmesi örneğin 1.4404 (AISI 316L) IC’ye karşı hareket etmektedir. Bu önlemler tanecik sınırlarında krom içeriğinin zararlı şekilde azalmasını önlemektedir.

Pozitif sıcaklık katsayılı termistor ne anlama gelir?

Pozitif sıcaklık katsayılı termistörler elektriği yüksek sıcaklıklarda düşük sıcaklıklarda ilettiklerinden daha kötü şekilde iletmektedirler. Bunlar ayrıca PTC (Pozitif Sıcaklık Katsayısı) dirençleri olarak bilinmektedirler. PTC genel olarak kimyasal endüstrisi gibi yüksek değer sıcaklık ölçüm noktalarında kullanılmaktadır.

"Pt100" ne anlama gelir?

Pt 0 °C’de 100 Ohm (EN 60751) nominal dirence sahip Platin anlamına gelmektedir.

Kötü yalıtım direncinin etkileri nelerdir?

DIN EN 60751 bölüm 6.3.1’e uygun olarak her bir ölçüm devresi ve kılıf arasındaki yalıtım direnci 100 V DC minimum test voltajında 100 MOhm’den az olmamalıdır. Eğer yalıtım direnci çok düşük olursa çok düşük bir sıcaklık gösterimine yol açacak ölçüm hataları meydana gelir. Bir rezistanslı termometre (kılıflı kablo ile) ile ilişkili olarak, bu durum 100 kOhm yalıtım direnci ile 0.25 Ohm’ye kadar ve 25 kOhm’de ise 1 Ohm’ye kadar gösterge hataları ile sonuçlanır. Bütün WIKA rezistanslı termometrelerinde 500 V DC ve > 1,000 MOhm yalıtım direnci ile yalıtım testleri gerçekleştirilmektedir; Başka bir deyişle standart tarafından belirtilenden 50 kat daha iyi bir faktöre kadar testler yapmaktayız.

Yeşil küf nedir?

Termo elemanları eskimeye ve sıcaklık/termal voltaj özelliklerini değiştirmeye meyillidirler. K tipi termo elemanlarında yüksek sıcaklıklar NiCr ayakta krom tükenmesi nedeniyle daha düşük termal voltaja yol açacak büyük termal voltaj değişimleriyle sonuçlanabilirler. Eğer oksijen yetersizliği mevcut ise onu ileri oksidasyondan koruyacak olan tüm oksit katmanı termokupl yüzeyinde oluşamayacağı için bu etki daha da hızlanacaktır. Nikel oksitlenmez iken Krom oksitlenir. Bu da “yeşil küf” denilen, termokupl tahrip eden durumla sonuçlanır.  700 °C üzerinde çalışan NiCr-Ni termo elemanları hızlı şekilde soğutulduğunda bu soğutma K tipi termo elemanlarında 0.8 mV’a kadar termal voltaj değişimine (K etkisi) neden olabilecek kristal yapıda bazı durumların (kısa aralık düzeni) donmalarına yol açmaktadır.

Bir MI kablo için izin verilen minimum bükülme yarıçapı nedir?

VDI/VDE 3511 Sayfa 2 > 5 x D’in R eğrilik yarıçapı tavsiye etmektedir (D= MI kablosunun dış çapı); bazı MI kablo üreticileri minimum eğrilme yarıçapı olarak > 3 x D bile vermektedirler.

Termal voltaj (ya da Seebeck etkisi) nedir?

Thomas Johann Seebeck etkisi, iki farklı metalik iletken iki farklı noktalarda bağlandığı zaman ve "termokupl ''ın açık ucları arasında bir sıcaklık farkı varsa bundan dolayı bir elektrik voltajının var olduğu gerçeğini açıklar.

Pt100 tipi ölçüm dirençlerinde film ile tel sargılı dirençlerin doğruluk sınıfı arasında neden bazı durumlarda farklılıklar mevcuttur?

Eskiden her iki temel ölçüm rezistörü tipi ve bunların sıcaklık limitleri arasında bir ayrım yapılmazdı. Fakat uygulama film rezistörlerinin (ince-film/yonga seti rezistörleri) sapma oluşum özelliğine (önemli olmayan) sahip olduklarını gösterdi. Bu davranış özel doğruluk sınıflarında sıcaklık aralıklarının ayrılması vasıtasıyla DIN EN 60751:2009-5 içerisinde temin edildi.

Neden düşük tolerans A veya AA DIN EN 60751 sınıfı Pt100 ölçüm devreleri en az 3 veya 4 telli bağlantılarda kullanılır?

2- tel bağlantıya DIN EN 60751’e uygun A ve AA sınıflarında izin verilmez, çünkü burada tellerin iç iletken dirençleri burada ölçülen değere eklenmektedir. Bu da genellikle termometre için belirtilen toleransı aşmaktadır. Oda sıcaklığında kablo direnci ölçümü ve (mesela) transmitterde bunun ayarlanması mümkün olmaktadır, fakat kablonun iç iletkeninin sıcaklık bağımlı direnci yine de okumaya hata olarak eklenmektedir.  Sonuç: Bir 2-tel devre doğru sıcaklık ölçümleri için uygun değildir.